Sahawatly türkmen topragy hakynda

Sahawatly türkmen topragy hakynda

Ab-Ishak Ibrahim ibn Muhammet al-Farisi al- Istahri öz döwrüniň görnükli alymy. Ol X asyrda ýaşap geçipdir. Oňa degişli biografiki maglumatlar bize gelip ýetmändir. Takmynan 340 (915) – nji ýylda al-Istahri syýahatçy alym Abu Kasym ibn Haukal bilen duşuşýar. Haukalyň özi Bagdatda doglan. Demirgazyk A...

Dowamy »

283 1
Edebiýat, 1 year ago


Dogan bolsañ dogryñy aýt!

Dogan bolsañ, dogryñy aýt!


Biz häzir örän galagoply döwürde ýaşaýarys. Wakalar dartgynly. Garaşylmadyk ýagdaýlar ýüze çykýär. Wakalar çüňňür oýlanmaga mejbur edýär. Jemgiýetde, adamlaryň aňynda nämeler bolup geçýär. Düşünmek isleýärsiň.Ömür boýy mukadddesdir öýdülip, diliňde sena edip gezen zatlaryň püçege çykarylyşyny göreňd...

Dowamy »

359 0
Edebiýat, 1 year ago


Baky Kerbabaýew

Baky Kerbabaýew

Baky Kerbabaýew Berdi Kerbabaýewiň uly ogly. Ol indi ýarym asyr gowrak wagt bäri Botanika institutynda işleýär. Ilki aspirantura, soň uly ylmy işgär, sektor müdiri, direktoryň ylym baradaky orunbasary. Merkezi botanika bagynyň biregne on bäş ýyl direktory, häzirem institutda ylmy işgär. Biologiýa ylymlarynyň kandidaty...

Dowamy »

333 1
Edebiýat, 1 year ago


Professor Çary Baýryýew

Professor Çary Baýryýew


«Adam başy daşdan gaty» diýipdir könelerimiz. Onuň başyna inen harasada, belki, başga biri bolan bolsady, döz gelmän ýaýaplardy, bükülerdi. Ykbalyň ters oýnuna gije-gündiz hesret çekip, dady-perýat ederdi. Ýöne biziň söhbetdeşimiz şol gara güýjüň öňünde ýaýaplamadam, bükülmedem, hesret çekip, dady-perý...

Dowamy »

355 0
Bilim, 1 year ago


Legendar jandarlar

Legendar jandarlar

1. Döw

Döw näme ?

Döw ㅡ bu dünýäniñ ençeme halklarynyñ medeniýetinde, rowaýatlarynda, folklorynda we mifologiýasynda, ertekilerinde duş gelýän adatdan daşary mahluklaryñ biridir.Döw barada söz açylanda, häzir siziñ köpüñiziñ ýadyna heniz çagajykkañyz köp gezekler garry eneñizden diñ...

Dowamy »

434 0
Bilim, 1 year ago


Ertekiler eýýamy

Ertekiler eýýamy


 Gadym-gadym zamanlar ertekiler eýýamy tamamlanyp, Nuh döwründen bäri gan hem der bilen owkadyňy gazanmaly eýýam başlanypdyr. Emma adam oglunyň kalbynda çagalygynyň galyşy ýaly, biz mydama ertekiler eýýamynyň erteki däl-de, çyn bolmagyny isleýäris. Hernäçe aldasa-da, biz, gudratly kişileriň bardygyna ynanýary...

Dowamy »

328 1
Bilim, 1 year ago


Nuhuñ eýýamy

Nuhuñ eýýamy...


 Biz Allatagalanyň eradasy bilen dünýä giç geldik. Taýyn aşyň üstüne geldik. Magtymguly atamyz aýtmyşlaýyn, «çeşmesi içilmiş laýa sataşdyk». Birentek alymlaryň diýeni bolanynda bize çenli eýýäm dünýäde ahyrzaman bolup geçmelidi. Ýadyňyzda bolsa, hut geçen ýyl hem Ukrainada dünýäniň žurnalistlerini ýygnap bir ä...

Dowamy »

375 1
Bilim, 1 year ago


Adam 8. Kämillik

Adam 8. Kämillik

Ynsanyň kämillik ölçegi gaýybylyga barabarlykdyr. Gaýybylyk belli bir medeniýetiň müňlerçe ýyllaryň dowamynda döreden, ol medeniýetiň çuňluklarynda ýatan gymmatlyklary – ýaşaýyş ukyplylyklarydyr. Bulara Günbatar pelsepeçisi K.Ýung nusgawynlar (arhetipler) diýip at beripdir. Nusgawynlar ruhy ewolýusiýanyň bütin çuňlug...

Dowamy »

309 1
Bilim, 1 year ago


Adam 7. Aşyklyk

Adam 7. Aşyklyk


Aşyklyk menzili adamyň içki ruhy gymmatlyklarynyň içinde aýratyn orun tutýar. Yşka düşmek, aşyklyk beýik öwrülişikdir. Yşk ýöne bir ruhy-fiziologik ahwalat däldir. Yşk hatda ýöne bir ruhy-ahlak dereje hem däldir. Biziň milli ruhyýetimiziň we milli aňyýetimiziň gymmatlygy, ata-babalarymyzyň ruhy-aň gazanany hök...

Dowamy »

330 1
Bilim, 1 year ago


Adam 6. Bagtyýarlyk

Adam 6. Bagtyýarlyk

Bagtyýarlyk menzili gapma-garşylyklaryň gutarnykly sökülýän hem-de diňe ajaýyp sypatlaryň ýüze çykýan, diňe gözellikleriň ýaşaýan menzilidir. Hut şu menzilde şahsyýet pes sypatlardan doly azat hala gelýär, kämillige tarap göni ýol başlanýar.Bagtyýarlyk bagtlylyk bilen edil bir zat däldir. Bagtlylyk – az ýa köp, ýö...

Dowamy »

282 1
Bilim, 1 year ago


Adam 5. Azatlyk

Adam 5. Azatlyk


Azatlyk ahlak pelsepesiniň baş meselesidir. Çünki bu mesele adamyň özge jandarlardan tapawutlanýan tebigatyndan gelip çykýar. Mukaddes dini kitaplardaky Adam atanyň ýaradylyşyny gürrüň berýän rowaýat hemmäňize tanyşdyr. Men bu rowaýata tymsal hökmünde garaýaryn. Tymsal – rowaýatyň tutuş süňňünden gelip çykýan...

Dowamy »

318 1
Bilim, 1 year ago


Adam 4. Takwalyk

Adam 4. Takwalyk

Takwalyk menzili – öz-özüň bilen ýüzbe-ýüzleşmek menzilidir. Özüň bilen ýüzbe-ýüzleşmek şahsyýetiň ruhy ösüşinde möhüm hem hökmany döwürdir. Ikiçäkligiň bu hili adamyň her bir janly-jandar ýaly ikileýinlik tebigatyndan gelip çykýar. Umumanam, dünýä akyldarlarynyň baryp örän gadymy wagtlarda akyl ýetirişlerine görä, k...

Dowamy »

260 0
Bilim, 1 year ago


Adam 3. Kanagat

Adam 3. Kanagat

Söhbedi bir rowaýaty gürrüň bermekden başlaýyn.Gadymy döwürde iki dogan bir baýyň mülküni kärendesine alyp, gije-gündiz işläpdir, bugdaý ýetişdiripdir, özlerine degişli gallany doganlar deň iki paýlaşypdyrlar.Hasyl iki paýlanylan gününiň gijesi kiçi dogan ýarygijeler oýanypdyr: «Meniň doganym öýlenen, çagalary bar. Me...

Dowamy »

327 0
Bilim, 1 year ago


Adam 2. Töwekgellik

Adam 2. Töwekgellik


Meniň gürrüň edýän menzillerim ruhy menzillerdir. Bular ruhy giňişlikdäki aralyklardyr, bu menzilleri geçmek hem sap ruhy hadysa, ruhy hereketdir. Ruhy giňişligiň tebigaty tebigy, maddy giňişlikdäki hadysalaryňkydan düýpgöter tapawutlydyr. Maddy giňişlige mahsus bolan ölçegler, maddy giňişlikdäki kanunlar...

Dowamy »

281 0
Bilim, 1 year ago


Adam 1. Toba

Adam 1. Toba

Mukaddes Injilde hezreti Isanyň taglymatynyň – hristiançylygyň maňyz manysyny çugdamlaýan şeýle bir rowaýat getirilýär. Dogrusy, rowaýatam däl, hezreti Isanyň durmuşyndan bir pursat bu. «Men Musanyň yzy bilen geldim, emma meniň ýolum Musanyňkydan başgarakdyr» diýip wagyz edýän Isanyň ýanyna bir topar kişi gelýär. Olar bi...

Dowamy »

288 0
Bilim, 1 year ago


Adam (Owwalky söz)

Adam (içki gymmatlyklar)
Owwalky söz


Pelsepeçillik hemişe meniň şahsyýet ýasawymyň esasy bir aýratynlygy boldy, pelsepe gözlegleri bütin ömrüme meniň täzeçillige we terlige ymtylyjy kalbymyň, meseleleri kesgitleýji we çözgütleri agtaryjy paýhasymyň hemişelik işi bolup geldi. Meniň ahlaky aňym kalbymyň bu ümmülmez ýaşaý...

Dowamy »

291 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 8. Pelsepe

Ýaşaýyş 8. Pelsepe

Sungat – ruhuň howalalylygydyr.Ylym – paýhasyň zeminiligidir.Din – iki dünýäniň köprüsidir.Pelsepe – sungatyň, ylmyň, diniň özeninde ýatýan maňyzdyr.Pelsepe barlygyň düýp manylaryny teswirlemek bilen meşgullanýar.Pelsepesizem sungat mümkindir, emma bu hakyky sungat bolmaz.Pelsepesiz hem ylym mümkindir, emma bu uly...

Dowamy »

292 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 7. Edep kämilligi

Ýaşaýyş 7. Edep kämilligi

Edebiýat Medeniýetiň esasy ýüze çykmalarynyň biri edebiýatdyr. Edebiýat sungatyň bir görnüşi, söz sungaty hasap edilýär. Ýewropada soňky dört ýüz ýylyň dowamynda edebiýat aň görnüşleriniň içinden saýlanyp, sungatyň hataryna geçdi. Munuň özi Günbatarda buržuaz jemgyýetiniň döremeginiň, Günbatar ruhunyň dünýe...

Dowamy »

277 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 6. Ruhubelentligiñ akyl esasy

Ýaşaýyş 6. Ruhubelentligiñ akyl esasy

Ylym, ilkinji nobatda, bilimdir. Çünki ylym bilmegiň, akyl ýetirmegiň netijesinde kemala gelýär. Emma islendik bilim entek ylym däldir. Ylym – nazary bilimleriň ulgamydyr. Nazary bilim bolsa adamyň durmuş tejribesinden kemala gelmeýär. Durmuş tejribesi bolanda zatlaryň we hadysalaryň daşky ýüze ç...

Dowamy »

300 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 5. Sungatyñ mazmuny - Ruh, maksady ruhubelentlik

Ýaşaýyş 5. Sungatyñ mazmuny - ruh, maksady - ruhubelentlik

Sungat birinji hatar barlyk bolan adatylygyň üstünde gurnalýan ikinji hatar barlyklaryň biridir. Onuň çig maly-da adatylykdyr. Emma sungatyň gözbaşy başga barlykdandyr.Sungatyň çig maly Ýerden, çeşmesi – Asmandandyr.«Sungat» sözüniň gelip çykyşynyň özi eýýäm bu barlygyň, adam...

Dowamy »

284 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 4. Ýaşamak lezzeti

Ýaşaýyş 4. Ýaşamak lezzeti


Adatylyk panydandyr. Ýöne panysyz bakyýa ýokdur. Edil şonuň ýaly, adatysyz medeniýet hem mümkin däldir.Ýasawymyň aýratynlygyndandyr-da, men mahal-mahal pelsepewi hüýlenmä ýa-da pelsepe heserlenmesine düşýärin. Akyl ýetiriş nukdaýnazaryndan munuň özi şertdir. Diňe pelsepe heserlenmesine düşüp, pelsep...

Dowamy »

279 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 3. Adamzat barlygy

Ýaşaýyş 3. Adamzat barlygy

Günbatarda täze dörän «Sosiobiologiýa» diýilýän ylmyň wekili amerikan alymy E.O.Uilson şeýle bir hyýaly tejribäni teklip edýär. Aýdaly, başga bir planetadan haýsydyr bir zoolog Zeminde ýaşaýan haýwanlaryň görkezgijini düzmäge gelenmiş. Şunuň bilen baglanyşyklylykda, ol aýratyn biologik görnüş bolan adamzady...

Dowamy »

268 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 2. Tebigat barlygy

Ýaşaýyş 2. Tebigat barlygy

Adamyň jisimi tebigatdandyr, şonuň üçinem ahyrsoňunda ol tebigata-da siňip gidýär. Ruh üçin jisim menzildir, ýagny wagtlaýyn duralgadyr. Ýöne ruh şu dünýäde şeýle menzilsiz ýaşap bilmeýär. Jisim ýa-da beden ruhuň ýaşamagy üçin zerur görnüşdir.Biziň her birimiz entek ýagty jahana gelmänkäk jisimimizi ata-ene...

Dowamy »

302 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş 1. Älem barlygy

Ýaşaýyş 1. Älem barlygy


Biziň milli pelsepe medeniýetimizde älem meselesi aýratyn orun eýeleýär. Bu meseläniň çäginde adamyň dünýä bolan gatnaşygy özüniň bütin pelsepe çuňňurlygynda beýan edilipdir. Älem ýa-da Dünýä mowzugynyň pelsepe manysy hem-de ähmiýeti şundan ybaratdyr: munda adamyň bütin daşky barlyga bolan pelsepe gatn...

Dowamy »

293 0
Bilim, 1 year ago


Ýaşaýyş (daşky derwaýyslyklar)

Ýaşaýyş (daşky derwaýyslyklar)

Indi-indiler, geçen günlerimi hakyda elegimden geçirip, bir zada göz ýetirýärin: içki ruhy gymmatlyklar bilen deň hatarda daşky derwaýyslyklar hem meni çagalykdan özüne çekýän alyslyk bolupdy. Ýadyma düşýär, tomus gijelerinde daşarda sekiniň üstünde arkan ýatyp düýpsüz hem alys ýyldyzly asmany synlamak...

Dowamy »

267 0
Bilim, 1 year ago