Içinde - Gülüstan MÄTÝAKUBOWA
Içinde
Köňlüm, ne iş bitirdiň, geldiň jahan içinde.
Magtymguly.
Mähir görkezip janym, zar-u-girýan içinde,
Ýagşylyga ýar bolup, galdym arman içinde,
Hatalam hatar-hatar, müň puşeýman içinde,
Başym göwräme ýetmes, daş-degirmen içinde,
Umydymyň gülleri gara duman içinde,
Köňlü...
Ynandyrma meni - Gülüstan MÄTÝAKUBOWA
Ynandyrma meni Ýagşysyn Tapmas sen Özbegistanyň at gazanan medeniýet Güýz geldi - Göwnüm gülledi. Böwürslen ÇAKGYNYÑ ÇÜÝI Ene ýüregi (aýdym). Ependiniň ogry goňşusyndan ar alşy Dowzahda seniň ýeriň taýyn Ependi we dähri Bir gün Ependi Teýmirleňiň ýanynda otyrka, bir mes esgeri alyp gelipdirler. Teý- Ogrularyň Ependini aldaýyşlary Ýaponiýa tarap açylan «penjire» Mugallymyň göreldesi Soňlama Gel, hasaply bolaly! Kakama Eje, garşyla meni!
Ynandyrma meni ýalan mähriňe,
O mähir umytda ýanmazmy soňra?!
Bir pursat görünýän aýbölek ýaly,
Gözi guwandyryp, sönmezmi soňra?!
Ynandyrma meni ýalan sözlere,
Puşman baglamasyn gözlerim nurun.
Bu yssy lebizler sowaşyp barha,
Öz bolşuma özüm gyýylyp durun.
Ýagşysyn - Gülüstan MÄTÝAKUBOWA
Ýeri çarhypelek aýlandyryp dur,
Nowruz älem diýrler aýyň ýagşysyn.
Adam ömri, elbet, kysmata bagly,
Ata mekan diýrler jaýyň ýagşysyn.
Eý, Ýaradan rahman, gudrat keremiň,
Gören haýrandadyr bagy-eremiň,
Ýerasty, ýerüsti ylham bereniň,
Daşgyn derýa diýrler saýyň ýagşysy...
Tapmaz sen - Gülüstan MÄTÝAKUBOWA
Niçe işi akyl bilen jem etseň,
Pelek çaşyr, bir gün hasap tapmas sen.
Magtymguly.
Bu durmuşyň baş-aýagy sowaldyr,
Müň oýlanyp, hiç bir jogap tapmas sen.
Zemini-de, Asmany-da hyýaldyr,
Köňül tümlük bolsa aftap tapmas sen.
Ir ertirde ak sähradan gül gözläp...
Gülüstan MÄTÝAKUBOWA. Garagalpagystanyň halk şahyry.
işgäri «Janypkeş hyzmatlary üçin» diýen ordeniň eýesi, Garagalpagystanyň halk şahyry,
«Garagalpak edebiýaty» atly hepdelik neşiriň redaktory Gülüstan Mätýakubowanyň döredijiliginden dürli eserleri öz içine alýan üç tomlugyny «Özbegistan» neşirýaty çap etdi. «Garagalpagystan» neşirýaty bolsa, onuň go...
GÜÝZ GELDI - GÖWNÜM GÜLLEDI (Şahyrana oýlanma)
(Şahyrana oýlanma)
Nämüçindir, «Güýz gelse, göwnüm gül-
leýär» diýip, käbäm ejem juda begenerdi.
Ejem begense, bizem begenerdik. Men-ä,
muňa özümçe şeýle düşünerdim: çägelik
ýerde tomsuň howry has ýiti bolýar. Onso
ňam, sowadyjy ýok, zat ýok. Kölegeden-köle-...
Böwürslen (Hekaýa)
(Hekaýa)
Daň agaryp gelýär. Her kim ýatyr – dünýe ilki bolup oýanýan ýaly. Adam ata Ýere
iberilende-de gijelik eken. Ol indi garaňkylykda ýaşamaly bolaryn öýdüpdir.
Birdenem daňyň agaryp, töwereginiň ýagtylyp başlanyny görende ol Allaha şükür
bilen sežde edipdir. Belki, jahan Adam ata üçin ýa...
GÖZÜÑI ÇAKGYNYÑ ÇÜÝI ÝALY EDIP
Çakgy sözi dogrusynda «Türkmen diliniò düşündirişli sözlüginde» «Dili sapynyñ içine eplenip ýapylýan we açylýan kiçijik pyçak» diýlip düşündiriş berilýär. Ýöne halk arasynda gepleşiklerde «Gözi çakgyñ çüýi ýaly» diýen meñzetme köp ulanylýar.
Ýokarky düšündirişden görnüşi ýaly, çakgy eplenip, tygy sapynyñ içine gi...
ENE ÝÜREGI (aýdym)
Ene ýüregi dek ýürek tapylmaz,
Enäniň ýüregi gülden näzikdir.
Enäniň hiç erbet arzuwy bolmaz,
Arzuwy abatlyk hem-de saglykdyr.
Gaýtalama
Enäniň ýüregi her derdi syzar,
Her derdiň dermany onuň sözüdir,
Enäniň gül ý...
Ependiniň ogry goňşusyndan ar alşy
Ependiniň bir oýunçy guzusy bar eken. Ependi ony gaty gowy görüp, her dürli
iýmler bilen naharlaýar eken. Guzy tokly çykyp, gaty semräpdir. Guýrugy elek ýaly
bolupdyr. Ependiniň açgöz goňşulary muňa göz gyzdyryp, haçan duşsalar:
– Ependi, geliň, şu toklyny soýup iýeliň – diýip, azar b...
Dowzahda seniň ýeriň taýyn
Bir gün mejlisde o dünýä hakynda, magşar günündäki howpdyr hatarlar barada
gürrüň edilipdir. Oturanlaryň hemmesi gaýgyly oýa batypdyr. Ependiniň ýanynda
oturan Teýmirleň hem uludan demini alyp:
– Men eden etmişlerim üçin Hudaýyň öňünde nähili jogap okarkam? Meniň jaýym
nirede...
Ependi we dähri
Teýmirleň Akşäherde bolanda, şähere bir dähri gelipdir. Ol:
– Meniň birnäçe soragym bar. Welaýatyňyzda güýçli alymlaryňyz bolsa, ýygna-
nyşsaňyz, bäsleşip görsek – diýipdir. Teýmirleň şäheriň tanymal alymlaryny ýygnap:
– Bize köpbilmiş alym gelipdir. Tebigat we hasap ugurlary boýunça siziň bilen <...
Ody özüňe bas – ötmese kesekä
mirleň oňa üç ýüz taýak urmagy buýrupdyr. Ependi bu hökümi eşiden badyna batly
gülüp goýberipdir. Teýmirleň oňa gaharlanyp:
– Ýene iki ýüz taýak urmaly – diýip höküm edipdir. Ependi öňküden hem gaty
gülüpdir. Muňa Teýmirleň has hem ot alyp...
Ogrularyň Ependini aldaýyşlary
Günlerde bir gün Ependiniň eşegi ölüpdir.
Aýaly:
– Biz eşeksiz mydar edip bilmeris, me, saňa altmyş teňňe, bar, bazardan eşek
satyn al – diýipdir.
Ependi bazara baryp, bir eşek satyn alypdyr. Ol satyn alan eşeginiň nogtasyndan
tutup, yzyna garaman, alyp gelýän eken. Iki san...
Ýaponiýa tarap açylan «penjire»
Her ýazyjynyň öz ýazyş stili bolýar. Bu
babatda olaryň kimsi asyrlaryň syna-
gyndan geçen ýoldan gidýär, kimsi
bolsa täze dörän ýörelgä eýerýär. Ýö
ne olaryň içinde az sanlysy täze, en-
tek kän-kän ýazyjylaryň ýöremeli bir
...
Mugallymyň göreldesi
Ýol bilen barýan bir gojanyň özüniň başlangyç synplar-
daky mugallymydygyny tanan ýigit:
— Salam, mugallym! Meni tanadyňyzmy? Men siziň
okuwçyňyz – diýip, oňa ýüzlenipdir.
— Hä, hawa, men seni tanadym. Ýeri, bu wagt näme
kär başynda...
SOÑLAMA
Söýgiň gursagyma ýüklenen ýük däl,
Ýelginli serimde pikir bekemäm.
Biweç geçen wagtym goýup terezä,
O günleri birin-birin ýekelän.
Meni söýýärmikäň öýden günlemem,
Seni söýýänligmi geçdi oňlaman.
Bir ömre ýeterlik ylham bagyş edip,
Şygrymda däl, bolduň yşkda soňlamam...
GEL, HASAPLY BOLALY!
Gel, hasaply bolaly!
Goý, uzaga gitsin täsin duýgular.
Öwrendim men söýgiň kadalaryny,
Eýýäm oňa bolup barýan uýgunam.
Gerek muny duýmagyň.
Gel, hasaply bolaly!
Gijeleri çirim etmän geçirdim:
Seň zaryňy çekip, gaýtalap adyň,
Oňa derek has uly bagt...
KAKAMA
Kaka, ýene dogry aýdan ekeniň,
Öňküleň deý bu gezegem sen mamla.
Tekepbirlik asla ýol almaz eken,
Çen boldu-la bu gylygym goýmaga.
Pişe däl-ä zyňyp taşlaýyn diýsem,
Jan bilen çykarmyş gan bilen giren.
Men aslynda ýerin bilip ulandym,
Özdiýenli däl-ä düýrmegim bilen.
Eje, garşyla meni!
Eje, ýene gülledimi erikler,
Baharda oýanyp, gyşlar hüwdülän?!
Bararyn, garşy al gujak geripler,
Gyzyň senden daşda biraz digdirän.
Ugraryn kalbymda besläpler «belki»,
Duýdansyz çykmagyň isläp öňümden.
Jigim bolanyny hemmeden ilki,
Buşlan guşlar bu gezegem...